नॅशनल बोर्ड ऑफ एक्झामिनेशन्स इन मेडिकल सायन्सेस (NBEMS) भरती २०२६ Jun 25, 2026 1:56 PM तलाठी महाराष्ट्र जलसंपदा महा सार्वजनिक बांधकाम विभाग ... Share Get the TryMCQ App Install the app for exams, updates, and faster access on your phone. Install # नॅशनल बोर्ड ऑफ एक्झामिनेशन्स इन मेडिकल सायन्सेस (NBEMS) भरती २०२६नॅशनल बोर्ड ऑफ एक्झामिनेशन्स इन मेडिकल सायन्सेस (NBEMS) द्वारे २०२६ साठी ग्रुप ए, बी आणि सी पदांची अधिकृत भरती जाहिरात (Notification) प्रसिद्ध करण्यात आली आहे. या अंतर्गत एकूण ५३ रिक्त पदांवर कायमस्वरूपी (Regular) नियुक्ती केली जाणार आहे.---## १. महत्त्वाच्या तारखा (Important Dates)| कार्यक्रम | तारीख || :--- | :--- || जाहिरात प्रसिद्धी | २ जून २०२६ || ऑनलाईन अर्ज भरण्यास सुरुवात | २९ जून २०२६ || अर्ज करण्याची अंतिम तारीख | २० जुलै २०२६ || संभाव्य परीक्षा दिनांक | ५ आणि ६ सप्टेंबर २०२६ |---## २. पदांचे नाव आणि रिक्त जागा (Vacancy Details)| ग्रुप | पदाचे नाव (Post Name) | एकूण जागा || :--- | :--- | :--- || Group A | डेप्युटी डायरेक्टर (Medical) | ०२ || Group B | जूनियर प्रोग्रामर (Junior Programmer) | ०१ || Group C | जूनियर अकाउंटंट (Junior Accountant) | ०४ || Group C | स्टेनोग्राफर (Stenographer) | ०७ || Group C | जूनियर असिस्टंट (Junior Assistant) | ३९ || **एकूण** | **सर्व पदे** | **५३** |---## ३. शैक्षणिक पात्रता आणि वयोमर्यादा (Eligibility Criteria)* **जुनियर असिस्टंट (Junior Assistant):** * **पात्रता:** १२ वी उत्तीर्ण + कॉम्प्युटर आणि बेसिक सॉफ्टवेअर वापरण्याचे ज्ञान. * **वयोमर्यादा:** २७ वर्षांपेक्षा कमी.* **स्टेनोग्राफर (Stenographer):** * **पात्रता:** १२ वी उत्तीर्ण + शॉर्टहँड/टायपिंगचा वेग ८०/३० श.प्र.मि. (WPM). * **वयोमर्यादा:** १८ ते २७ वर्षे.* **जुनियर अकाउंटंट (Junior Accountant):** * **पात्रता:** गणित/सांख्यिकी (Maths/Stats) विषयासह पदवी किंवा कॉमर्स पदवी (B.Com). * **वयोमर्यादा:** २७ वर्षांपेक्षा कमी.* **जुनियर प्रोग्रामर (Junior Programmer):** * **पात्रता:** B.Tech / BE / BCA / कॉम्प्युटर सायन्स किंवा IT मध्ये पदवी. * **वयोमर्यादा:** २७ वर्षांपेक्षा कमी.> 💡 **टीप:** सरकारी नियमांनुसार SC/ST आणि OBC उमेदवारांना वयोमर्यादेत सूट दिली जाईल.---## ४. अर्ज शुल्क (Application Fee)* **General / OBC / EWS:** ₹१,५००/-* **SC / ST / PwBD (दिव्यांग):** कोणतीही फी नाही (Nil).---## ५. पदनिहाय पगार (Salary Details - 7th Pay Commission)या भरतीमधील सर्व पदे कायमस्वरूपी (Regular) सरकारी नोकरीअंतर्गत येतात. त्यांचे पे-मॅट्रिक्स खालीलप्रमाणे आहे:* **डेप्युटी डायरेक्टर (Medical):** लेव्हल ११ (साधारण ₹६७,७०० ते ₹२,०८,७०० + भत्ते)* **जुनियर प्रोग्रामर:** लेव्हल ७ (साधारण ₹४४,९०० ते ₹१,४२,४०० + भत्ते)* **जुनियर अकाउंटंट:** लेव्हल ४ (साधारण ₹२५,५०० ते ₹८१,१०० + भत्ते)* **स्टेनोग्राफर:** लेव्हल ४ (साधारण ₹२५,५०० ते ₹८१,१०० + भत्ते)* **जुनियर असिस्टंट (सर्वात जास्त ३९ जागा):** लेव्हल २ (साधारण ₹१९,९०० ते ₹६३,२०० + भत्ते)---## ६. वयोमर्यादेमध्ये सूट (Age Relaxation)अधिकृत नियमांनुसार, कमाल वयोमर्यादेमध्ये (जे २७ वर्षे आहे) खालीलप्रमाणे कॅटेगरीनुसार सूट दिली जाईल:* **OBC (Non-Creamy Layer):** ३ वर्षे सूट (कमाल ३० वर्षांपर्यंत अर्ज करू शकतात)* **SC / ST:** ५ वर्षे सूट (कमाल ३२ वर्षांपर्यंत अर्ज करू शकतात)* **PwBD (दिव्यांग):** १० वर्षे सूट* **महिला उमेदवार / SC / ST / दिव्यांग:** यांना अर्ज शुल्कात (Application Fee) पूर्ण सूट आहे, म्हणजेच फॉर्म मोफत आहे.---## ७. निवड प्रक्रिया (Selection Process)निवड प्रक्रिया प्रामुख्याने दोन टप्प्यांत विभागलेली आहे:* **टप्पा १ (Stage 1):** कॉम्प्युटर आधारित ऑनलाईन परीक्षा (CBT - Computer Based Test).* **टप्पा २ (Stage 2):** कौशल्य चाचणी (Skill Test) - जसे की ज्युनिअर असिस्टंटसाठी कॉम्प्युटर टायपिंग/प्रोफिशियन्सी आणि स्टेनोग्राफरसाठी शॉर्टहँड टेस्ट.---## ८. परीक्षेचे स्वरूप आणि गुणांची विभागणी (Exam Pattern)ग्रुप सी (Junior Assistant, Stenographer, Accountant) च्या ऑनलाईन परीक्षेचे स्वरूप खालीलप्रमाणे आहे:| विषय (Subject) | प्रश्न संख्या | एकूण गुण | परीक्षेची वेळ || :--- | :---: | :---: | :--- || General Intelligence & Reasoning (बुद्धिमत्ता आणि तर्कक्षमता) | ५० | ५० | ९० मिनिटे || General Awareness (सामान्य ज्ञान आणि चालू घडामोडी) | ५० | ५० | ९० मिनिटे || Quantitative Aptitude (अंकगणित / गणित) | ५० | ५० | ९० मिनिटे || English Comprehension (इंग्रजी व्याकरण आणि आकलन) | ५० | ५० | ९० मिनिटे || **एकूण** | **२००** | **२००** | **३ तास (१८० मिनिटे)** |### महत्त्वाचे नियम आणि अटी:* **प्रश्न प्रकार:** बहुपर्यायी प्रश्न (MCQs) असतील.* **नेगेटिव्ह मार्किंग:** परीक्षेत ०.२५ (1/4th) ची नकारात्मक गुणांकन पद्धत असेल. म्हणजेच प्रत्येक चुकीच्या उत्तरामागे ०.२५ गुण वजा केले जातील.* **काठिण्य पातळी (Difficulty Level):** * जुनियर असिस्टंट आणि स्टेनोग्राफर पदांसाठी परीक्षेचा दर्जा १२ वी (10+2) पातळीचा असेल. * जुनियर अकाउंटंट पदासाठी परीक्षेचा दर्जा पदवी (Graduation) पातळीचा असेल.* **पासिंग मार्क्स (Minimum Qualifying Marks):** टप्पा २ साठी पात्र होण्यासाठी जनरल उमेदवारांना किमान ५०% गुण आणि SC/ST/OBC/दिव्यांग उमेदवारांना किमान ४०% गुण मिळवणे आवश्यक आहे.---## ९. टप्पा २: संगणक ज्ञान आणि कौशल्य चाचणी (Stage 2 - Skill Test)टप्पा १ मधील गुणवत्तेच्या (Merit) आधारे एका जागेसाठी ५ उमेदवार (१:५ या प्रमाणात) या दुसऱ्या टप्प्यासाठी निवडले जातील. हा टप्पा एकूण १०० गुणांचा असून यासाठी ७५ मिनिटांचा वेळ मिळतो.* **जुनियर असिस्टंट (Junior Assistant):** उमेदवारांना कॉम्प्युटरवर इंग्रजी टायपिंगची चाचणी द्यावी लागेल. यामध्ये साधारणपणे १५ मिनिटांत ५०० शब्दांचा इंग्रजी उतारा जसाच्या तसा कॉम्प्युटरवर टाईप करावा लागतो.* **स्टेनोग्राफर (Stenographer):** ८० शब्द प्रति मिनिट या वेगाने शॉर्टहँड (Shorthand) आणि कॉम्प्युटरवर टायपिंगची चाचणी घेतली जाईल.* **जुनियर अकाउंटंट (Junior Accountant):** या पदासाठी NBEMS च्या नियमांनुसार अकाउंट्स आणि कॉम्प्युटर आधारित स्वतंत्र कौशल्य चाचणी घेतली जाते.> **अंतिम निवड (Final Selection):** उमेदवारांची अंतिमु गुणवत्ता यादी (Final Merit List) ही प्रामुख्याने ऑनलाईन परीक्षेत (CBT) मिळालेल्या गुणांवरून तयार केली जाते, परंतु टप्पा २ (Skill Test) मध्ये देखील उत्तीर्ण होणे बंधनकारक असते.---## १०. सविस्तर अभ्यासक्रम (Detailed Topic-wise Syllabus)### A. बुद्धिमत्ता आणि तर्कक्षमता (General Intelligence & Reasoning)* भाषिक (Verbal) आणि अभाषिक (Non-Verbal) दोन्ही प्रकारच्या आकृत्या.* साम्य आणि भेद (Analogies, Similarities & Differences): अक्षरे, संख्या आणि शब्दांमधील संबंध शोधणे.* कोडिंग-डिकोडिंग (Coding-Decoding): सांकेतिक भाषा.* नातेसंबंध (Blood Relations): कौटुंबिक नातेसंबंधांवर आधारित प्रश्न.* दिशा आणि अंतर (Directions & Distances): दिशेचे ज्ञान आणि अंतर मोजणे.* क्रमवारी आणि बैठक व्यवस्था (Ordering, Ranking & Sitting Arrangement).* संख्या आणि अक्षर मालिका (Number & Alphabet Series): गाळलेले पद शोधणे.* वेन आकृत्या (Venn Diagrams) आणि कोडे (Puzzles).* कालनिर्णय आणि घड्याळ (Clock & Calendar).### B. अंकगणित / गणित (Quantitative Aptitude)* संख्या पद्धती आणि सुलभीकरण (Number System & Simplification): BODMAS नियम, अपूर्णांक (Fractions), घातांक आणि करणी (Surds & Indices).* लसावि आणि मसावि (LCM & HCF).* टक्केवारी (Percentage).* नफा-तोटा आणि सूट (Profit, Loss & Discount).* गुणोत्तर व प्रमाण (Ratio & Proportion) आणि भागीदारी (Partnership).* सरासरी (Average) आणि वयावर आधारित प्रश्न (Problems on Ages).* काळ, काम आणि वेग (Time, Work & Wages): नळ आणि टाकी (Pipes & Cisterns).* वेग, वेळ आणि अंतर (Speed, Time & Distance): रेल्वे, बोट आणि प्रवाह यांवर आधारित गणिते.* सरळव्याज आणि चक्रवाढ व्याज (Simple & Compound Interest).* भूमिती (Mensuration): क्षेत्रफळ आणि घनफळ (क्षेत्रफळ - चौरस, आयत, वर्तुळ इत्यादी).### C. सामान्य ज्ञान आणि चालू घडामोडी (General Awareness)* **चालू घडामोडी (Current Affairs):** राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील महत्वाच्या चालू घडामोडी.* **इतिहास (History):** भारताचा इतिहास आणि भारतीय स्वातंत्र्य लढा.* **भूगोल (Geography):** भारत आणि जगाचा भौतिक, सामाजिक आणि आर्थिक भूगोल.* **भारतीय राज्यघटना आणि राज्यव्यवस्था (Indian Polity & Constitution):** राजकीय व्यवस्था, संविधानाची मूलभूत तत्त्वे.* **भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy).*** **सामान्य विज्ञान (General Science):** १० वी पर्यंतचे भौतिकशास्त्र (Physics), रसायनशास्त्र (Chemistry) आणि जीवशास्त्र (Biology/Life Sciences).* **संगणकाचे मूलभूत ज्ञान (Basics of Computers):** कॉम्प्युटरचे भाग, शॉर्टकट की, एमएस ऑफिस आणि बेसिक सॉफ्टवेअर.* **क्रीडा आणि संस्कृती (Sports, Art & Culture):** महत्त्वाचे पुरस्कार, पुस्तके आणि लेखक, खेळ आणि खेळाडू, भारताची कला व संस्कृती.* **महत्त्वाच्या संस्था:** संयुक्त राष्ट्रे (UN) आणि इतर जागतिक संघटना, तसेच भारतातील सरकारी योजना.### D. इंग्रजी व्याकरण आणि आकलन (English Comprehension)* **इंग्रजी व्याकरण (Grammar):** Tenses (काळ), Subject-Verb Agreement, Articles, Prepositions, Parts of Speech.* **वाक्य रचना (Sentence Structure):** Voice (Active/Passive), Direct/Indirect Speech.* **त्रुटी शोधणे (Error Detection/Correction):** वाक्यातील व्याकरणविषयक चुका ओळखणे.* **शब्दसंग्रह (Vocabulary):** Synonyms (समानार्थी शब्द) आणि Antonyms (विरुद्धार्थी शब्द).* **वाक्प्रचार आणि म्हणी (Idioms & Phrases).*** **रिकाम्या जागा भरा (Fill in the Blanks) आणि क्लोज टेस्ट (Cloze Test).*** **उतारा आकलन (Reading Comprehension):** दिलेल्या इंग्रजी उताऱ्यावर आधारित प्रश्नांची उत्तरे देणे.> 📌 **अभ्यासासाठी टीप:** ज्युनिअर असिस्टंट आणि स्टेनोग्राफर पदांसाठी प्रश्नांची काठिण्य पातळी एसएससी सीएचएसएल (SSC CHSL / 12th Level) सारखीच असते. त्यामुळे तुम्ही एसएससीच्या मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिकांचा (PYQs) सराव करू शकता.---## ११. अर्ज करताना लागणारी कागदपत्रे (Required Documents)### वैयक्तिक आणि शैक्षणिक कागदपत्रे:* १० वी चे गुणपत्रक आणि प्रमाणपत्र (10th Marksheet & Certificate): जन्म तारखेचा पुरावा (Age Proof) म्हणून.* १२ वी चे गुणपत्रक आणि प्रमाणपत्र (12th Marksheet & Certificate): ज्युनिअर असिस्टंट आणि स्टेनोग्राफर पदासाठी आवश्यक.* पदवी प्रमाणपत्र (Graduation Degree & Marksheets): ज्युनिअर अकाउंटंट आणि इतर पदवीवरील पदांसाठी.* शॉर्टहँड / टायपिंग प्रमाणपत्र (Typing/Shorthand Certificate): (लागू असल्यास) स्टेनोग्राफर आणि टायपिंग संबंधित पदांसाठी.### ओळख आणि आरक्षण कागदपत्रे:* ओळखपत्र (ID Proof): पॅन कार्ड, किंवा मतदार ओळखपत्र.* जातीचे प्रमाणपत्र (Caste Certificate): SC / ST / OBC / EWS प्रवर्गातील उमेदवारांसाठी (OBC उमेदवारांकडे केंद्र सरकारच्या नमुन्यातील Non-Creamy Layer असणे आवश्यक आहे).* दिव्यांग प्रमाणपत्र (PwBD Certificate): लागू असल्यास, सक्षम अधिकाऱ्याने दिलेले प्रमाणपत्र.### स्कॅनिंगसाठी (Online Upload):* पासपोर्ट आकाराचा फोटो: नवीन, स्पष्ट आणि चांगल्या गुणवत्तेचा (३० दिवसांच्या आतील).* स्वाक्षरी (Signature): पांढऱ्या कागदावर काळ्या शाईने केलेली स्वाक्षरी.---## १२. तयारीसाठी सर्वोत्तम पुस्तके (Recommended Books)### A. बुद्धिमत्ता आणि तर्कक्षमता (Reasoning)* **इंग्रजी माध्यम:** *A Modern Approach to Verbal & Non-Verbal Reasoning* - डॉ. आर. एस. अग्रवाल (S. Chand Publication).* **मराठी माध्यम:** *संपूर्ण बुद्धिमत्ता चाचणी* - के सागर पब्लिकेशन किंवा पंढरीनाथ राणे.### B. अंकगणित / गणित (Quantitative Aptitude)* **इंग्रजी माध्यम:** *Quantitative Aptitude for Competitive Examinations* - डॉ. आर. एस. अग्रवाल किंवा *Fast Track Objective Arithmetic* (राजेश वर्मा - Arihant).* **मराठी माध्यम:** *संपूर्ण अंकगणित* - पंढरीनाथ राणे किंवा नितीन महाले (मॅजिक ऑफ मॅथ्स).### C. इंग्रजी व्याकरण आणि आकलन (English)* *Objective General English* - एस. पी. बक्षी (S.P. Bakshi) किंवा *Plinth to Paramount* - नीतू सिंग (KD Publication).* **व्याकरणासाठी:** *High School English Grammar* - Wren & Martin.### D. सामान्य ज्ञान आणि चालू घडामोडी (General Awareness)* *General Knowledge 2026* - लुसेंट पब्लिकेशन (Lucent's GK) किंवा मनोहर पांडे (Arihant).---## १३. अर्ज करताना घ्यावयाची खबरदारी (Precautions While Applying)* **केंद्राचे प्रमाणपत्र (Central Format Caste Certificate):** ही केंद्र सरकारची (Central Government) नोकरी आहे. त्यामुळे OBC, EWS, SC किंवा ST प्रवर्गातील उमेदवारांकडे केंद्र सरकारच्या नमुन्यातील (Central Format) जातीचे आणि नॉन-क्रिमिलेअर प्रमाणपत्र असणे आवश्यक आहे. राज्य सरकारचा दाखला इथे चालत नाही.* **नवीन आणि स्पष्ट फोटो:** तुमचा पासपोर्ट आकाराचा फोटो अलीकडचा (३० दिवसांच्या आतील) आणि पांढऱ्या बॅकग्राउंडचा असावा. फोटोमध्ये चष्मा (Spectacles) किंवा टोपी (Cap) नसावी.* **नाव आणि जन्मतारीख:** फॉर्म भरताना तुमचे नाव, वडिलांचे नाव आणि जन्मतारीख अचूक भरा. हे स्पेलिंग तुमच्या १० वी च्या बोर्ड सर्टिफिकेट (10th Certificate) प्रमाणेच असले पाहिजे.* **टायपिंग आणि शैक्षणिक पात्रता:** आवश्यक ती पात्रता तुमच्याकडे अर्ज करण्याच्या शेवटच्या तारखेपूर्वी (**२० जुलै २०२६**) पूर्ण झालेली असावी.* **शेवटच्या तारखेची वाट पाहू नका:** शेवटच्या दिवसांमध्ये सर्व्हर डाऊन होण्याचा धोका असतो, त्यामुळे पहिल्या आठवड्यातच अर्ज पूर्ण करा.---## १४. तयारी करताना घ्यावयाची काळजी व रणनीती (Strategy for Preparation)* **नेगेटिव्ह मार्किंग विसरू नका (Beware of Negative Marking):** परीक्षेत ०.२५ (1/4) नेगेटिव्ह मार्किंग आहे. त्यामुळे "अंदाजे उत्तरे" (Guesswork) देण्याची सवय पूर्णपणे बंद करा.* **इंग्रजी विषयाकडे दुर्लक्ष करू नका:** यात ५० प्रश्न (५० गुण) आहेत, जे तुमचे सिलेक्शन ठरवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतील. रोज किमान १ तास इंग्रजी व्याकरणाचा सराव करा.* **टाईम मॅनेजमेंट (Time Management):** परीक्षा ३ तास आणि २०० प्रश्न अशी आहे. गणिताचे आणि बुद्धिमत्तेचे १०० प्रश्न सोडवायला वेळ लागतो, त्यामुळे मॉक टेस्टद्वारे सराव करा.* **SSC CHSL च्या धर्तीवर अभ्यास करा:** बाजारातील कोणतीही जुनी पुस्तके वापरण्याऐवजी, SSC CHSL चे मागील ३ ते ४ वर्षांचे पेपर्स (PYQs) गोळा करा आणि ते सोडवा.* **टप्पा २ (Skill Test) ची सोबत तयारी:** जर तुम्ही ज्युनिअर असिस्टंट किंवा स्टेनोग्राफरसाठी अर्ज करत असाल, तर लेखी परीक्षेच्या अभ्यासासोबतच रोज ३० मिनिटे कॉम्प्युटर टायपिंग किंवा शॉर्टहँडचा सराव चालू ठेवा.```
